Masz pytania? Zadzwoń do nas +48 22 230 42 08
5 min czytania

Obiady na redukcji - jak składać talerz, żeby był sycący i mieścił się w planie

Talerz obiadowy na redukcji składasz z czterech elementów: połowa warzywa (250-300 g), ćwiartka białko (130-150 g surowego mięsa lub ryby), ćwiartka produkt skrobiowy (200 g ziemniaków lub 150 g kaszy) i jedna łyżka tłuszczu - zwykle 450-550 kcal i 30-40 g białka. Poniżej dziewięć obiadów z szacunkami, polskie klasyki w lżejszej wersji i jeden obiad dla całej rodziny.

W skrócie

  • Zasada talerza (NCEŻ): połowa warzywa, ćwiartka białko, ćwiartka skrobia, łyżka tłuszczu; tak ułożony obiad to zwykle 450-550 kcal i 30-40 g białka.
  • Nie usuwaj ćwiartki skrobiowej - obiad bez niej syci krócej i kończy się szukaniem słodkiego dwie godziny później; wybieraj pełne ziarno.
  • Tłuszcz odmierzaj łyżką (ok. 10 g), nie „na oko” z butelki - to on najszybciej podnosi kaloryczność obiadu.
  • Polskie klasyki lżej: schabowy pieczony zamiast smażonego (ok. 150 kcal mniej), sos na jogurcie zamiast śmietany 30%, zupa zagęszczona warzywami zamiast zasmażki.
  • Rodzina: jeden obiad w garnku, różnica na talerzu; sosy i tłuszcz osobno, warzyw zawsze więcej, deser poza obiadem.

Autor: Nadzór merytoryczny: lek. Natalia Kopcińska, Dyrektor Medyczny VOY Zdrowie

Opublikowano Jak tworzymy treściBadania VOY

Ilustracja: klocki układane jak talerz

Zasada talerza - cztery elementy zamiast liczenia wszystkiego

Podziel talerz, zanim zaczniesz gotować. To serce Talerza zdrowego żywienia Narodowego Centrum Edukacji Żywieniowej i działa niezależnie od tego, czy liczysz kalorie.

IleDlaczego
Połowa: warzywaok. 250-300 g - surówka, pieczone, duszone; objętość ma znaczenie, forma niepełność przy niewielkiej liczbie kcal dzięki wodzie i błonnikowi; WHO: min. 400 g warzyw i owoców dziennie; błonnik a sytość
Ćwiartka: białko130-150 g surowego mięsa lub ryby albo 150-200 g ugotowanych strączkównajbardziej sycący element i ten, który najczęściej wypada w pośpiechu; EFSA: min. 0,83 g/kg, w redukcji wyraźnie więcej - białko w każdym posiłku
Ćwiartka: skrobia200 g ugotowanych ziemniaków, 150 g ugotowanej kaszy lub ryżu (ok. 50 g suchego), najlepiej pełnoziarnistebez niej obiad syci krócej i kończy się słodkim dwie godziny później
Łyżka tłuszczuok. 10 g: oliwa do pieczenia, olej rzepakowy do surówki, jogurt z pestkamipotrzebny, ale najszybciej podnosi kaloryczność - odmierzaj łyżką

Dziewięć obiadów, które mieszczą się w planie

Szacunki dla jednej porcji według zasady talerza - punkt odniesienia, nie wynik pomiaru.

Z mięsem i rybą:

  • Pieczony kurczak z ziemniakami i surówką - pierś 150 g w ziołach, 200 g ziemniaków, surówka z białej kapusty z łyżeczką oleju: ok. 500 kcal, ok. 40 g białka.
  • Gulasz z indyka z kaszą gryczaną - 130 g indyka z papryką i cebulą, 50 g suchej kaszy: ok. 520 kcal, ok. 38 g białka.
  • Ryba pieczona z warzywami - 180 g dorsza lub mintaja z cytryną, 200 g ziemniaków, 200 g warzyw z blachy, łyżka oliwy: ok. 450 kcal, ok. 35 g białka.
  • Makaron pełnoziarnisty z sosem pomidorowym i mielonym indykiem - 70 g suchego makaronu, 120 g mielonego, przecier i dużo warzyw: ok. 550 kcal, ok. 40 g białka.

Roślinne (mniej białka - dołóż jogurt naturalny lub skyr na deser, żeby dobić do 30 g):

  • Leczo z ciecierzycą - 150 g ugotowanej ciecierzycy, papryka, cukinia, pomidory, 40 g suchej kaszy jaglanej: ok. 450 kcal, ok. 18 g białka.
  • Kotlety z soczewicy z ziemniakami i surówką - 80 g suchej soczewicy czerwonej, jajko i płatki owsiane jako spoiwo, pieczone zamiast smażone: ok. 500 kcal, ok. 20 g białka.
  • Placki z cukinii z sosem jogurtowo-czosnkowym i pieczoną piersią - 200 g cukinii, 2 jajka, 30 g mąki pełnoziarnistej, 100 g piersi: ok. 480 kcal, ok. 35 g białka.

Jednogarnkowe:

  • Zupa gulaszowa - 100 g wołowiny, ziemniaki, papryka, dużo bulionu, kromka razowego: ok. 420 kcal, ok. 28 g białka.
  • Pierogi z twarogiem w kontrolowanej porcji - 6 sztuk (ok. 250 g) z dużą surówką z kiszonej kapusty i łyżeczką oleju, bez okrasy: ok. 550 kcal, ok. 20 g białka. Zakazana jest tylko sytuacja z piętnastoma prosto z patelni.
Portret kobiety z rudymi włosami w jasnym świetle

Chcesz rozpocząć leczenie?

Skonsultuj się z lekarzem online - konsultacja wideo w ciągu 24h. Sprawdź, czy leczenie jest dla Ciebie.

Polskie klasyki w lżejszej wersji

Kilka podmian zdejmuje z talerza 100-200 kcal i zwykle nikt przy stole tego nie zauważa:

  • Schabowy pieczony zamiast smażonego - w bułce tartej, na blasze z kroplą oliwy: zwykle ok. 150 kcal mniej na porcję.
  • Sos na jogurcie naturalnym zamiast śmietany 30% - mizeria, sos czosnkowy, sos do pieczonego mięsa; jogurt na końcu, przy zdjętym ogniu, żeby się nie zważył.
  • Warzywa zmiksowane zamiast zasmażki - zupa gęstnieje od marchewki i ziemniaka, nie od mąki z masłem.
  • Ziemniaki gotowane lub pieczone zamiast frytek i placków.
  • Surówka z odmierzoną łyżką oleju zamiast z majonezem.
  • Połowa porcji ziemniaków, druga połowa jako warzywa - gdy chcesz zjeść coś cięższego bez wychodzenia poza plan.

Jeden obiad dla całej rodziny

Obiady w redukcji sypią się z powodu organizacyjnego: gotujesz dwa razy, „normalnie” dla domu i „dietetycznie” dla siebie. To nie trwa dłużej niż dwa tygodnie.

Gotujecie jeden obiad, a różnicę robicie na talerzu, nie w garnku. Ta sama ryba, ziemniaki i surówka - Ty nakładasz według zasady talerza, dziecko i partner dokładają ziemniaków, pieczywa albo sosu. Nikt nie je „diety”.

Trzy rzeczy do ustawienia raz:

  • sosy i tłuszcz w osobnej miseczce, nie wymieszane w garnku,
  • warzyw zawsze więcej niż potrzeba - jedyna dokładka, która niczego nie psuje,
  • słodki deser poza obiadem, jako osobna zaplanowana pozycja dnia.

Jak taki obiad wpisuje się w cały dzień: jadłospis 1 500 kcal.

Gotowanie na zapas, czyli obiad, który już jest

Największym wrogiem planu jest pusta lodówka o osiemnastej. Schemat na dwie godziny raz w tygodniu:

  • dwie blachy naraz: jedna z białkiem, druga z warzywami,
  • jeden duży garnek kaszy lub ryżu i jedna zupa jednogarnkowa,
  • surówka na dwa dni.

Z tego składasz cztery różne obiady - zmienia się tylko przyprawa i sos. W lodówce do trzech dni, reszta do zamrażarki w porcjach na jeden obiad.

Zakupy pod plan, nie odwrotnie: lista zakupów na tydzień redukcji. Jeśli wolisz, żeby ktoś ustawił porcje pod Twoje zapotrzebowanie i pilnował ich z Tobą: jak działa program VOY - dietetyk kliniczny układa plan pod Twoją kuchnię.

Najczęściej zadawane pytania

Jak powinien wyglądać obiad na redukcji?

Połowa talerza to warzywa, czyli około 250-300 g, ćwiartka to białko, czyli 130-150 g surowego mięsa lub ryby albo 150-200 g ugotowanych nasion roślin strączkowych, ćwiartka to produkt skrobiowy, czyli około 200 g ugotowanych ziemniaków lub 150 g kaszy, plus jedna odmierzona łyżka tłuszczu. Tak ułożony obiad mieści się zwykle w 450-550 kcal i daje 30-40 g białka.

Czy obiad dietetyczny musi być bez ziemniaków i makaronu?

Nie. Usunięcie ćwiartki skrobiowej skraca sytość i najczęściej kończy się podjadaniem po dwóch godzinach. Zamiast usuwać, odmierz: 200 g ugotowanych ziemniaków albo 50 g suchego makaronu czy kaszy na porcję. Wersje pełnoziarniste mają więcej błonnika i sycą dłużej przy tej samej objętości.

Ile kalorii powinien mieć obiad na diecie?

W dniu na poziomie 1 500-1 800 kcal obiad to zwykle 450-600 kcal, czyli mniej więcej jedna trzecia dnia. Dokładna liczba zależy od Twojego zapotrzebowania i od tego, jak rozkładasz posiłki - jeśli jesz cztery posiłki, obiad jest większy, jeśli pięć, mniejszy. Punkt startu policzysz w kalkulatorze kalorii.

Jak gotować obiady dla rodziny, kiedy jestem na redukcji?

Gotuj jeden obiad dla wszystkich i różnicuj porcje na talerzu, a nie potrawy w garnku. Ty nakładasz według zasady talerza, pozostali dokładają sobie więcej produktu skrobiowego, pieczywa lub sosu. Sosy i tłuszcz podawaj osobno, warzyw przygotuj więcej niż potrzeba.

Czy mogę jeść pierogi i schabowego w redukcji?

Tak, w kontrolowanej porcji i w lżejszej wersji. Sześć pierogów z twarogiem z dużą surówką zamiast piętnastu z okrasą, schabowy upieczony na blasze zamiast smażonego w głębokim tłuszczu, sos na jogurcie naturalnym zamiast na śmietanie.

Justyna Herbut

Autor artykułu

Justyna Herbut

Dietetyk prowadzący - VOY Zdrowie

Od lat prowadzi pacjentów z chorobą otyłościową, łącząc dietetykę kliniczną z technikami terapii poznawczo-behawioralnej i wsparciem leczenia prowadzonego przez lekarza. Współtworzyła jeden z największych programów leczenia otyłości w Polsce.

Profil: Justyna Herbut
Natalia Kopcińska

Nadzór merytoryczny

lek. Natalia Kopcińska

Dyrektor Medyczny - VOY Zdrowie

Lekarz z aktywnym prawem wykonywania zawodu. Jako dyrektor medyczny kieruje placówką podstawowej opieki zdrowotnej, a w czasie pandemii COVID-19 koordynowała punkty wymazowe i centrum szczepień. Dziś w całości skupiona na medycznym leczeniu otyłości.

Profil: lek. Natalia Kopcińska

Chcesz rozpocząć leczenie?

Skonsultuj się z lekarzem online - konsultacja wideo w ciągu 24h. Sprawdź, czy leczenie jest dla Ciebie.

Ważne: Informacje w tym artykule mają charakter edukacyjny i nie zastępują konsultacji lekarskiej. O doborze leczenia zawsze decyduje lekarz.

Bądź wśród pierwszych

Wypełnij krótką ankietę i sprawdź, czy program jest dla Ciebie.

Niniejsza informacja przedstawia warunki cenowe oferowanych świadczeń zdrowotnych i nie stanowi zachęty do skorzystania z leczenia. O kwalifikacji do programu oraz rozpoczęciu leczenia każdorazowo decyduje lekarz po przeprowadzeniu oceny medycznej.